หลังได้ยินข่าวการปิดตัวของ ร้านหนังสือนายอินทร์ สาขาท่าพระจันทร์ ที่จะเปิดขายจนถึงแค่ 31 มีนาคม 2565 นี้ ก็ทำเอานักอ่านบ่นใจหายไปตามๆ กัน เพราะร้านนายอินทร์ “สาขาท่าพระจันทร์” ถือเป็นร้านหนังสือในความทรงจำของใครหลายคน โดยเฉพาะบรรดาศิษย์เก่าธรรมศาสตร์ และ ศิลปากร รวมถึงนักเรียน และประชาชนในละแวกใกล้เคียง ที่ต้องได้ไปแวะเวียนเข้าร้านกันอยู่ตลอด ด้วยทำเลเป็นทางผ่านไปท่าเรือข้ามฟาก ที่มีผู้คนสัญจรผ่านอยู่ตลอดเวลาชวนเช็คชีพจรร้านหนังสือ เชนสโตร์ 3 รายใหญ่เมืองไทย "ซีเอ็ด-บีทูเอส-นายอินทร์" ยังเต้นดีอยู่ไหม ในยุคที่เงินในกระเป๋ามีจำกัด จนทำให้ "หนังสือ" อาจถือเป็นสิ่งเกินจำเป็นสำหรับกระเป๋าสตางค์!
เกือบ 30 ปีที่ผ่านมา ร้านนายอินทร์ ได้ต้อนรับผู้คนหลากหลาย มีทั้งที่เข้าไปแล้วได้หนังสือติดไม้ติดมือกลับออกมาบ้าง หรือจะยืนอ่านในร้านบ้าง ก็แล้วแต่ความพร้อมในกระเป๋าสตางค์ของแต่ละคน
แต่ทราบหรือไม่ว่า ในช่วงปีไล่เลี่ยกันกับที่ร้านนายอินทร์เปิดตัว (พ.ศ.2536) ก็มีอีก 2 แบรนด์ร้านหนังสือกระโดดเข้าร่วมวงด้วยเหมือนกัน และทั้ง 3 แบรนด์นี้ ต่างก็ขยายสาขา จนเป็น 3 บิ๊ก ร้านหนังสือเชนสโตร์ เจ้าใหญ่ของเมืองไทย
- จุดเริ่มต้น 3 ยักษ์ ร้านหนังสือ “เชนสโตร์”
ในช่วงเวลาไล่เลี่ยกันกับที่อมรินทร์เปิดร้านนายอินทร์ ก็พบว่า มีอีกสองกลุ่มธุรกิจ ที่เข้าสู่ตลาดนี้เช่นเดียวกัน นั่นคือ “ร้านบีทูเอส” ในเครือเซ็นทรัล ซึ่งจดทะเบียนในนาม บริษัท บีทูเอส จำกัด เมื่อเดือนมีนาคม 2538 และ “ร้านซีเอ็ดบุ๊คเซ็นเตอร์” ของ บริษัท ซีเอ็ดยูเคชั่น จำกัด (มหาชน) ที่รุกเข้าธุรกิจร้านหนังสือช่วงปลายปี 2534 เปิดสาขาแรกที่ศูนย์การค้าฟอร์จูนทาวน์ โดยขณะนั้นยังไม่ได้เข้าตลาดหลักทรัพย์ และจดทะเบียนในชื่อ บริษัท ซีเอ็ดยูเคชั่น จำกัด
- เมื่อร้านหนังสือถูกดิสรัป
ขณะที่จำนวนนักอ่านกลับหดตัวต่อเนื่อง โดยเฉพาะนักอ่านที่ควักสตางค์จ่ายที่ดูจะเป็นเรื่องที่ยากมากขึ้น เห็นได้จาก “มูลค่าตลาดหนังสือ” ที่มีแต่ลดลง โดยข้อมูลจากสมาคมผู้จัดพิมพ์และผู้จำหน่ายหนังสือแห่งประเทศไทย ระบุตัวเลขมูลค่าตลาดในปี 2557 ซึ่งอยู่ที่ 29,300 ล้านบาท ผ่านมาแค่ 4 ปี เม็ดเงินก็หล่นวูบหายไปกว่า 5 พันล้าน เหลือเพียง 23,900 ล้านบาทในปี 2560
- 3 บิ๊กเชนสโตร์ “บีทูเอส-นายอินทร์-ซีเอ็ด” ขาดทุนพร้อมหน้า
จากปี 2562 ที่ต่างฝ่ายต่างยังมีกำไร ก็กลายเป็นติดลบอย่างพร้อมเพรียงในปีถัดมา รายละเอียด ดังนี้
- ร้านบีทูเอส
ผลประกอบการ ปี 2562
รายได้ 4,515.72 ล้านบาท
กำไร 233.34 ล้านบาท
- ผลประกอบการ ปี 2563
ขาดทุนสุทธิ 286.45 ล้านบาท ลดลงจากปีก่อนหน้า 222.76%
- ร้านหนังสือนายอินทร์
- ผลประกอบการ ปี 2562
กำไร 15.36 ล้านบาท
- ผลประกอบการ ปี 2563
ขาดทุนสุทธิ 18.23 ล้านบาท ลดลงจากปีก่อนหน้า -218.70%
- ร้านซีเอ็ดบุ๊คเซ็นเตอร์
- ผลประกอบการ ปี 2562
กำไร 2.9 ล้านบาท
- ผลประกอบการ ปี 2563
ขาดทุนสุทธิ 43.46 ล้านบาท ลดลงจากปีก่อนหน้า 1,590.44%
จึงต้องจับตามองกันต่อไปว่า นับจากนี้ "3 บิ๊ก" ร้านหนังสือเชนสโตร์เมืองไทย ทั้งสามราย จะต้องปรับ ขยับ อย่างไรต่อไป เพื่ออยู่รอดในยุคที่ "หนังสือ" อาจกลายเป็น "สิ่งฟุ่มเฟือย" ท่ามกลางวิกฤติเศรษฐกิจ!
-------------------------
หมายเหตุ :
- ข้อมูลผลประกอบการ จาก กรมพัฒนาธุรกิจการค้า
- ข้อมูลสาขา ณ 27 มี.ค.65 จากเว็บไซต์ se-ed.com , naiin.com , b2s.co.th
ขอขอบคุณข่าวสารดีๆจาก : https://www.bangkokbiznews.com/business/995997